Heiligen

12 November
Martinus, Paus en Martelaar

Uit het boek Cronologische volgorde der Roomsche Paussen, van den H. Petrus tot op Pius VIII

Missaal

Martinus, Paus en Martelaar
12 november

Omdat hij tegen de keizer de ware leer over de twee naturen in Kristus getrouw verdedigde, werd hij uit Rome ontvoerd en stierf in ballingschap in 655.

Deze heilige komt niet voor in de Legenda aurea.

Stijn
van der
Linden

Martinus I
Todi – 16 september 655 Cherson

In juli 649 als opvolger van Theodorus I tot paus gekozen, verklaarde hij direct op het eerste Lateraans concilie de maagdelijkheid van Maria tot dogma en veroordeelde de monotheisten, waartoe ook de regerende keizer Constans II behoorde.

Daarom werd hij tijdens een schijnproces in Constantinopel ter dood veroordeeld, een straf die later werd omgezet in verbanning. Hij stierf tijdens de tenuitvoerlegging op de Krim en wordt om die reden als – tot nu toe laatste – pausmartelaar vereerd. In Rome had men inmiddels al een nieuwe paus gekozen, St Eugenius.

De vroegere feestdag van Martinus I viel een dag na St Martinus van Tours. Om hem van deze te onderscheiden noemde men paus Martinus in de Nederlanden ook Sint-Kruk (de kruk is zijn bisschopsstaf; men zei op de feestdag van Martinus van Tours:
Vandaag is ’t Sinte Marten
en morgen Sinte-Kruk.

Romeins martelaarsboek

12 November
De Bisschop (van Rome) Martinus I, Martelaar, wiens geboortedag de zestiende September vermeld wordt.

Martinus staat vermeld in mijn missaal, maar ik kan me niet herinneren dat ik er ooit aandacht aan besteed heb, laat staan dat ik een heilige kende die Sinte Kruk heette.