Heiligen

31 December
Silvester

De houtsnede is afkomstig uit de incunabel getiteld Legendario di Sancti historisato, uitgegeven in 1492 door Manfredo Bonelli in Venetië
Richart de Monbaston, Légende dorée,
Parijs, 1348
Perkament, Frans, 450 x 310 mm
Parijs, Bibliothèque nationale de France
[ms. Fr 214] Folio 28 recto



Livre d’image de Madame Marie,
ca. 1285
Perkament, Latijn en Frans, 180 x 130 mm
Parijs, Bibliothèque nationale de France
[ NAF 16251] Folio 87 recto: Silvester en Servatius
Livre des Saints, 1300-20
Perkament, Frans, 380 x 270 mm
Modena, Biblioteca Estense
[Est. 116] Folio 128 recto
Getijdenboek, Utrecht, ca. 1470
Perkament, Nederlands, 170 x 135 mm
Den Haag, Koninklijke Bibliotheek [KB, 131 G 4] Folio 174 verso

Missaal

Silvester, Paus en Belijder
31 december

Deze Paus was de eerste die de officiële vrijmaking van de Kerk beleefde. In samenwerking met keizer Constantijn richtte hij de basilieken op ter ere van de Apostelen en keurde de kerkvergadering van Nikaia goed, waarin het geloof werd vastgelegd in de godheid van Jezus. (Deze geloofsbelijdenis vormt de grondformule van het Credo in onze H. Mis.)

Met Nikaia wordt het eerste Concilie van Nicea (325) bedoeld, waar de leer van de Arianen ( Jezus was een bijzonder bevoorrecht mens geweest, maar natuurlijk niet een zoon van God, laat staan 'de' Zoon van God) werd veroordeeld en gebrandmerkt als een ketterij.

Legenda
aurea

Silvester, geboren uit een moeder die niet alleen Justa [de rechtvaardige] heette maar het ook was, en opgeleid door priester Cyrinus, legde zich met hart en ziel toe op de gastvrijheid. Zo bood hij gastvrij onderdak aan een zekere Timotheüs, een vurig christen, die door de anderen uit angst voor de vervolging gemeden werd. […] Hij was buitengewoon geliefd, niet alleen bij de christenen maar ook bij de heidenen. Want hij had het voorkomen van een engel, hij was een uitmuntend redenaar, gezond van lichaam, heilig in doen en laten, een wijze raadsman, rechtzinnig in het geloof, geduldig in de hoop, vrijgevig in de liefde. Na de dood van Melchiades, de bisschop van Rome, werd Silvester, ondanks zijn heftig verzet, door het hele volk tot opperherder gekozen.

Linksonder op de tekening in de incunabel

En zo daalde Silvester voorzien van twee lantaarns, met de twee priesters honderdvijftig treden diep in de kuil af. Daarop sprak hij tot de draak de genoemde woorden en bond, zoals hem was opgedragen, de muil van het beest dicht, terwijl het gromde en siste. Toen hij naar boven klom, trof hij twee magiërs aan, die hen gevolgd waren om te zien of zij wel tot bij de draak zouden afdalen. Ze waren bijna dood door de stank van de draak, maar hij nam ze gezond en wel met zich mee naar boven. [...] Hij ontsliep gelukkig in de Heer, omstreeks het jaar des heren 320.

Patronaten
&
Iconografie

Silvester was de eerste heilige paus die niet de martelaarsdood stierf.
Patroonheilige van langslapers, luilakken, metselaars en steenhouwers (die gaf hij werk), van huisdieren (legende: hij wekte een door toverij gestorven stier weer tot leven), aangeroepen voor een goed jaar en vooral goed voedseljaar in verband met nieuwjaarsdag), voor een goede oogst van veevoer.

Afgebeeld als paus met pauskruis en tiara, een rund of stier aan de voeten; met een boek, soms met een slang erop; met een geketende draak of draken boeiend. Vaak wordt hij met Constantijn en Helena afgebeeld.

In het Livre d’image de Madame Marie uit het einde van de dertiende eeuw wordt Silvester samen met Servatius afgebeeld. Hoofdstuk 12 van het Livre des Saints, de aan het begin van de veertiende eeuw vervaardigde Franse vertaling van de Legenda aurea, begint met een margeminiatuur met Silvester die in bisschopsgewaad de knielende keizer Constantijn zegent.

Meer over de legende van Constantijn en Sylvester in een afzonderlijke blog.


31

Reacties (1)

Ik heb zeer genoten van de beschrijving van het leven van de heilige Sylvester. Hoewel het me in het algemeen goed lukt op tijd mijn bed uit te komen, komt het ook sporadisch voor dat ik me verslaap. Dan is het goed dat Sylvester, de patroonheilige van ondermeer de langslapers, mij dat niet zo kwalijk neemt en daar enig begrip voor kan opbrengen.

Beste Henk, Dank voor je reactie. Je herinnert je vast de U3L cursus "Een heilige voor elke kwaal". Daar kwam Silvester tegen langslapen niet in voor, in mijn Blog gelukkig wel.

Reageren op deze Blog

Reacties op deze Blog zijn zeer welkom. Wel worden alle reacties gemodereerd en worden dus pas getoond na acceptatie. Bij reacties wordt uitsluitend uw naam getoond. Verdere gegevens worden nooit gedeeld.

Categorieën

Blog categorieën