Heiligen

27 Juli
Pantaleon

Bron: Website Bisdom Augsburg

John Gilmary Shea, Little Pictorial Lives of the Saints, 1894
Papier, gravure
New York, Public Library
Pagina 400

Missaal

Pantaleon
Martelaar
27 juli

Hij was de dokter van keizer Maksimiaan († omstreeks 305).

Stijn
van der
Linden

Pantaleon van Nicomedië
† ca 305 Nicomedië
Samen met Hermalaos, Hermippus en Hermocrates
Feestdag 27 juli

Arts die bijzondere genezingen deed, gratis werkte en lijfarts werd van keizer Maximianus Herculius. Toen hij, bekeerd door Hermalaos en zijn gezellen, christen werd, stierf hij met de anderen de marteldood. Men zegt dat hij voor hij bezweek aan zijn martelingen, voor de leeuwen werd gegooid, maar dat deze aan zijn voeten gingen liggen zonder hem enig kwaad te doen. Toen hij onthoofd werd vloeide er geen bloed, maar melk.

Zijn relieken werden door St Gero van Keulen meegenomen vanuit Constantinopel naar de benedictijnenabdij van Keulen en later door St Bruno de Grote naar de St-Pantaleon alhier. zijn bloed wordt bewaard in Ravello bij Amalfi en wordt op zijn feestdag vloeibaar. Zijn hoofd wordt vereerd in de St-Jean te Lyon.

In de Griekse kerk wordt hij beschouwd als grootmartelaar en een van de ‘onbaatzuchtige artsen’. In ca 550 liet Justinianus een kerk voor hem bouwen in Constantinopel. Alleen al in Rome zijn vier kerken aan hem gewijd. In verschillende plaatsen in Oostenrijk vinden aan hem gewijde processies plaats.

Romeins martelaarsboek

27 Juli Te Nicomedië het lijden van de Pantáleon, een geneesheer. Op bevel van keizer Maximiánus werd hij voor het geloof van Christus gevangen genomen, door de straf van de pijnbank en door brandende fakkels gefolterd, maar daarbij door een verschijning des Heren verkwikt. Ten laatste heeft hij door het zwaard zijn martelaarschap beëindigd.

Patronaten
&
Iconografie

Patroonheilige van Keulen en Porto; van apothekers, artsen, bakers en kraamverzorgsters (melk), chirurgen, voedsters en vroedvrouwen.
Aangeroepen tegen hoofdpijn, tuberculose, veeziekten, en vereenzaming. Hij behoort tot de ‘Veertien Heilige Helpers’ of ‘Veertien Noodhelpers’.

Zijn afbeelding ontbreekt nooit in het decoratieprogramma van oosterse kerken. Wordt vaak afgebeeld met Cosmas en Damianus, eveneens artsen. Op het glas-in-loodraam zien we hoe, nadat zijn handen boven zijn hoofd samengebonden waren, deze met een spijker aan zijn hoofd werden vastgeslagen.
Volgens de legende moest Pantaleon op last van de keizer zijn geloof afzweren. "Liever laat ik mijn handen verdorren als dat ik ze verhef naar heidense goden" was zijn antwoord. Daarop liet de keizer hem vastbinden aan een olijfboom en zijn handen op zijn hoofd vastnagelen. Zo liet men hem daar sterven en verdorren.

Little Pictorial Lives of the Saints

The penitent ardently wished to expiate his crime by martyrdom and to prepare himself for the conflict, when Diocletian’s bloody persecution broke out at Nicomedia, he distributed all his posessions among the poor.

Not long after this action he was taken up, and in his house were also apprehended Hermolaus, Hermippus, and Hermocrates. After suffering many torments, they were all condemned to lose their heads.

St. Pantaleon suffered the day after the rest. His relics were translated to Constantinople, and there kept with great honor. The greatest part of them are now shown in the abbey of St. Denys near Paris, but his head is at Lyons.

Terzijde:
Veertien
Noodhelpers

Pantaleon hoort tot de Veertien Noodhelpers. Dat zijn heiligen die je aanroept onder diverse omstandigheden. Als je in algehele nood bent, en vooral als je bang bent voor een plotselinge dood (in oorlogstijden bijv.) dan roep je ze alle veertien tegelijk aan.
Meer daarover in de blog van 8 augustus.